Qəbula yazılarkən qaldırılacaq məsələnin mahiyyəti, əvvəllər edilmiş müraciətlər və aidiyyəti sənədlər qabaqcadan qeydiyyat şöbəsinə təqdim olunmalıdır ki, məsul şəxslər görüşə qədər problemin hüquqi aspektlərini araşdıra bilsinlər.
Dövlət orqanlarında vətəndaşların qəbulu mexanizmlərini, səyyar görüşlərin praktiki əhəmiyyətini və vəzifəli şəxslərlə birbaşa təmas qaydalarını şərh edən “Konstitusiya” Araşdırmalar Fondunun hüquqşünas-eksperti Şahin Nəsrullayev bildirdi ki, rəsmi qəbullar dövlət-vətəndaş münasibətlərində şəffaflığı və operativ həlli təmin edən ən mühüm canlı kommunikasiya vasitələrindəndir. O qeyd etdi ki, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının 57-ci maddəsi və “Vətəndaşların müraciətləri haqqında” Qanun hər bir vətəndaşa dövlət orqanlarının vəzifəli şəxsləri tərəfindən qəbul edilmək və qaldırdığı məsələ barədə birbaşa müraciət etmək hüququ verir. Şahin Nəsrullayev diqqətə çatdırdı ki, istər mərkəzi icra hakimiyyəti orqanları və publik hüquqi şəxslər, istərsə də yerli icra strukturları rəhbər şəxslərin fərdi və səyyar qəbul qrafiklərini əvvəlcədən tərtib etməli, rəsmi internet resurslarında və kütləvi informasiya vasitələrində açıq şəkildə dərc etməlidirlər.
Qəbula yazılma prosedurlarından bəhs edən ekspert bildirdi ki, vətəndaşlar qabaqcadan həm elektron portallar (qurumun rəsmi saytı, "e-qəbul" xidmətləri), həm də yazılı və ya telefon əlaqəsi vasitəsilə müraciət edərək növbəyə yazıla bilərlər. Şahin Nəsrullayev vurğuladı ki, qəbula yazılarkən qaldırılacaq məsələnin mahiyyəti, əvvəllər edilmiş müraciətlər və aidiyyəti sənədlər qabaqcadan qeydiyyat şöbəsinə təqdim olunmalıdır ki, məsul şəxslər görüşə qədər problemin hüquqi aspektlərini araşdıra bilsinlər.
Qəbul prosesində hüquqi tələbləri izah edən Şahin Nəsrullayev diqqətə çatdırdı ki, vətəndaşın qəbul zamanı qaldırdığı hər bir şifahi məsələ mütləq şəkildə rəsmi Qəbul protokolunda qeyd olunmalı və xüsusi qeydiyyat vərəqəsi ilə rəsmiləşdirilməlidir. Ekspert əlavə edərək vurğuladı ki, vəzifəli şəxs tərəfindən qəbul zamanı verilən şifahi vədlər və ya tapşırıqlar mütləq protokollaşdırılaraq yazılı icraat nəzarətinə götürülməlidir. Şahin Nəsrullayev qeyd etdi ki, əgər qaldırılan məsələ yerindəcə həll olunmursa, müraciət qanunla müəyyən edilmiş 15 və ya 30 iş günü müddətində yazılı qaydada araşdırılmalı və vətəndaşa rəsmi cavab təqdim edilməlidir.
Səyyar görüşlərin və qəbul protokollarının ictimai hesabatlılığı məsələsinə toxunan hüquqşünas bildirdi ki, regionlarda keçirilən səyyar qəbullar yerli sakinlərin mərkəzə gəlmədən problemlərini birbaşa çatdırmasına xidmət edir. Şahin Nəsrullayev əlavə edərək vurğuladı ki, dövlət qurumları keçirilmiş fərdi və səyyar qəbulların ümumi statistikası, qaldırılan əsas problemlər və onların icra vəziyyəti barədə dövri olaraq ictimaiyyətə açıq hesabatlar verməlidirlər. Bu cür sistemli və şəffaf yanaşma dövlət orqanlarının cavabdehliyini gücləndirir və vətəndaşların idarəetməyə olan etimadını əhəmiyyətli dərəcədə yüksəldir.
Bu məqalə “Konstitusiya” Araşdırmalar Fondu tərəfindən Azərbaycan Respublikasının Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə “Vətəndaş müraciətlərinə baxılmasının monitorinqi: şəffaflıq, cavabdehlik və innovasiyalar” layihəsi çərçivəsində hazırlanıb.
