İran Xarici İşlər Nazirliyi danışıqların üçüncü mərhələsinin başlandığını rəsmi olaraq elan edərək, xarici işlər naziri Abbas Əraqçinin Cenevrədə Omanın xarici işlər naziri Bədr bin Həmid əl-Busaydi ilə görüşdüyünü bildirib.
Turkustan.az xəbər verir ki, İranın rəsmi xəbər agentliyi IRNA-nın məlumatına görə, Arakçi Tehranın "təklif olunan nüvə sazişinin layihəsini" Omanlı həmkarına təqdim edib və ABŞ ilə danışıqlardan əvvəl danışıqlar üçün yekun texniki çərçivə müzakirə edilib. Bu əlaqə bir daha dolayı diplomatik kanalın Oman vasitəsilə idarə olunduğunu təsdiqləyib.
Cenevrə danışıqlarından əvvəl İran prezidenti Məsud Pezeşkianın verdiyi mesaj diqqəti cəlb etdi. Pezeşkian İranın "la selm ve la harb" (nə sülh, nə də müharibə) adlandırdığı yorucu və baha başa gələn prosesin öhdəsindən gəlmək istədiyini bildirmişdi.
Pezeşkyan bildirib ki, İran dini rəhbərliyinin göstərişlərinə uyğun olaraq bu mərhələni keçməyə çalışır və ABŞ ilə dolayı danışıqlarda "ümidverici üfüqlər" görür.
Tehran administrasiyası nüvə fəaliyyətlərinin tamamilə mülki enerji istehsalı üçün olduğunu iddia etməyə davam edir. Bununla belə, Habertürk-ə danışan yüksək vəzifəli İran rəsmisi sanksiyaların ləğvi üçün Vaşinqtonla dərin fikir ayrılıqlarının olduğunu bildirib.
ABŞ tərəfində isə bu standart olduqca yüksəkdir. Prezident Donald Trampın xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff qapalı görüşdə bildirib ki, ABŞ administrasiyası İranla istənilən nüvə sazişinin "qeyri-müəyyən" olması lazım olduğuna inanır.
Vitkoff bildirib ki, hazırkı danışıqlarda iki əsas mövzu diqqət çəkir:
1. İranın uran zənginləşdirmə qabiliyyəti,
2. Zənginləşdirilmiş uran ehtiyatının taleyi.
Bu yanaşma, müəyyən məhdudiyyətlərin müəyyən müddətlərdən sonra başa çatacağını nəzərdə tutan 2015-ci il müqaviləsindəki "gün batımı bəndləri"nə açıq bir etirazdır.
ABŞ vitse-prezidenti JD Vance Fox News-a verdiyi müsahibədə Trampın diplomatik həll yoluna üstünlük verdiyini, lakin İranın nüvə silahı əldə etməsinə qətiyyən icazə verilməyəcəyini vurğuladı. Vance hərbi variantın tamamilə istisna edilmədiyini bildirərək dedi: "Prezident buna diplomatik yolla nail olmaq istəyir, amma onun başqa vasitələri də var".
Konqresə etdiyi "Birliyin Vəziyyəti" adlı müraciətində Tramp mümkün hücumun əsaslandırılmasına qısaca toxundu. Eyni zamanda, İran iqtisadiyyatını daha da sıxışdırmaq üçün yeni bir kampaniya başladıldı, bölgəyə əlavə Amerika hərbi qüvvələri göndərildi və Tehrana qarşı açıq şəkildə hərbi müdaxilə təhdidi irəli sürüldü.
Aytən Yaşar/ Turkustan.az
