ABŞ Prezidenti Tramp İranla müharibəni 28 fevralda beş məqsədlə başladı.
Turkustan.az xəbər verir ki, müharibənin 40-cı günündə iki həftəlik atəşkəs razılaşdırıldı və Tramp bütün məqsədlərinə çatdığını iddia etdi. "Washington Post" qəzeti Trampın məqsədlərinə çatmaq üçün nə qədər irəliləyiş əldə etdiyini təhlil etdi.
ABŞ prezidenti Donald Tramp bu həftə ABŞ və İsrailin son altı həftə ərzində İrana hücumlarının "tam və qətiyyətli bir qələbə" olduğunu bildirib.
Tramp və onun administrasiyasının müharibə zamanı qarşıya qoyduğu məqsədlər zamanla dəyişmiş kimi görünürdü. Hücumların əvvəlində yayımlanan video mesajda Tramp bildirib ki, "Epik Qəzəb Əməliyyatı" İranın heç vaxt nüvə silahı əldə etməməsini təmin etmək, onun donanmasını məhv etmək və iranlıların hökumətlərini devirməsi üçün yol açmaq məqsədi daşıyır.
“The Washington Post” qəzeti Trampın nail olmaq istədiyi bəzi məqsədləri və onların nə qədərinə nail olduğunu təhlil edib.
Raket sənayesi:
ABŞ rəhbərliyi İranın raket proqramını, istehsal obyektlərini və ehtiyatlarını sıradan çıxardığını açıqlayıb. Lakin mütəxəssislər qeyd edir ki, hücumların intensivliyi azalsa da, İran hələ də raket istehsal etmək və istifadə etmək qabiliyyətini qoruyub saxlayır.
Dəniz qüvvələri:
Pentaqon İran donanmasının böyük hissəsinin məhv edildiyini və yüzlərlə gəminin batırıldığını iddia edir. Bununla belə, ekspertlər ABŞ-ın ciddi zərbə endirdiyini qəbul etsələr də, İranın tamamilə dəniz gücünü itirdiyini düşünmürlər. Onların fikrincə, Tehran hələ də alternativ vasitələrlə, xüsusilə raket və dronlarla dəniz nəqliyyatına təhlükə yarada bilər.
Regional təsir və proksi qüvvələr:
Vaşinqtonun əsas hədəflərindən biri İranın bölgədəki müttəfiq silahlı qruplarının fəaliyyətini zəiflətmək idi. Ancaq analizlər göstərir ki, bu qruplara qarşı birbaşa və genişmiqyaslı əməliyyatlar aparılmayıb, bu da onların təsir imkanlarının tam aradan qaldırılmadığını göstərir.
Nüvə proqramı:
Tramp İranın nüvə infrastrukturunun dağıdıldığını desə də, reallıqda zənginləşdirilmiş uranın hələ də ölkədə olduğu bildirilir. ABŞ bu materialların məhv edilməsi üçün əməkdaşlıqdan danışsa da, prosesin necə və nə vaxt həyata keçiriləcəyi qeyri-müəyyən olaraq qalır.
Rejim dəyişikliyi:
ABŞ rəhbərliyi İranda “effektiv rejim dəyişikliyi” baş verdiyini iddia edir. Lakin müşahidəçilər hesab edir ki, bu daha çox liderlik dəyişikliyi ilə məhdudlaşır və ölkənin siyasi kursunda ciddi dönüş baş verməyib.
Ümumi nəticə:
ABŞ-ın hücumları İranın hərbi potensialına əhəmiyyətli zərbə vurmuş ola bilər, lakin ekspertlər bu zərbələrin ölkənin imkanlarını tamamilə məhv etdiyini təsdiqləmir. İran hələ də həm hərbi, həm də strateji baxımdan müəyyən gücünü qoruyub saxlayır.
Aytən Yaşar/ Turkustan.az